Pan Błysk

Długo oczekiwane wydarzenie wydawnicze! Pierwsze polskie wydanie opowiadania J.R.R. Tolkiena z kolorowymi ilustracjami samego autora! Profesor J.R.R. Tolkien wymyślił i zilustrował tę zabawną i pełną niesamowitych wydarzeń opowiastkę dla własnych dzieci. W niniejszym wydaniu historia jest przedstawiona dokładnie tak jak, ją stworzył ? zapisana ręcznie, z mnóstwem szczegółowych i niezwykle zabawnych, kolorowych obrazków. Książka zawiera facsimile każdej strony oryginalnego rękopisu J.R.R. Tolkiena.Znany z zamiłowania do wysokich kapeluszy pan Błysk postanowił kupić sobie samochód. I pozornie zrobił niezły interes, wymieniając na auto swój rower. Jego pierwsza podróż w odwiedziny do przyjaciół okazała się początkiem serii niefortunnych zdarzeń. Można by za nie obwiniać styl jazdy pana Błyska, ale nawet on nie mógł przewidzieć, że zostanie porwany przez? trzy niedźwiedzie!Jeszcze o książceTę uroczą książeczkę dla dzieci Tolkien zaczął tworzyć najprawdopodobniej w 1928 roku dla swoich trzech synów ? Johna, Michaela i Christophera. Podobnie jak w przypadku innych opowieści ułożonych dla własnych dzieci, czyli Listów do św. Mikołaja, Łazikantego, Rudego Dżila i jego psa oraz Hobbita, istniała ona najpierw w formie ustnej; podobnie też do nich (z wyjątkiem Rudego Dżila) sam ją zilustrował. Książka została wydana ? pośmiertnie, w 1982 r. ? właśnie w takiej formie, czyli w nadzwyczaj atrakcyjnej dla czytelnika postaci faksymile ? każdej zadrukowanej stronie towarzyszy strona rękopisu z ilustracją Autora. Jest to prosta historyjka o panu Błysku, niewprawnym kierowcy, siejącym spustoszenie swoim samochodem, którego ostatecznie z opresji ratuje hodowane przez niego dziwne zwierzę, na wpół żyrafa, na wpół królik, a bohaterowie są wzorowani na trzech pluszowych misiach synów Tolkiena oraz samochodziku z kierowcą, ulubionej zabawce jednego z nich. Ciekawostką jest wzmianka o Dziaduniu Gamgee, którego nazwisko przejął ojciec Sama z Władcy Pierścieni. Autor Pana Błyska to nie ten człowiek, którego znamy jako autora sześcioksięgu Władca Pierścieni. Historyjka jest błaha, lecz pełna absurdalnych przygód, rozgardiaszu i humoru, a ilustracje, wykonane tuszem i kredkami, zadziwiają dynamizmem i liczbą szczegółów. Są też nieco podobne w stylu do rysunków Edwarda Leara. Tolkien lubił opowiadać swoim dzieciom rozmaite historie, czy to własne, czy przerobione. Co więcej, dbał o realizm ? kiedy co roku pisał list niby to od św. Mikołaja, wkładał go do koperty ze znaczkiem z Bieguna Północnego i prosił listonosza, by przynosił go jako autentyczny list lub sam kładł list w saloniku i zostawiał ślady ze śniegu, prowadzące od kominka? Pan Błysk podoba się dzieciom ? jest to raczej opowieść zbudowana wokół ilustracji niż ilustrowany tekst, bohaterami są w dużej mierze zwierzęta, a akcja rozgrywa się w wiejskim krajobrazie Anglii. Co więcej, autor nie ma protekcjonalnego stosunku do swoich słuchaczy/czytelników, wszyscy bohaterowie mówią i robią, co chcą, co prowadzi do serii drobnych, zabawnych katastrof, które usiłuje nieudolnie zażegnać policjant. Książeczka jest nieco staroświecka ? rzecz jasna. Tolkien używa dawnego systemu monetarnego z funtami, szylingami i pensami oraz zakłada istnienie systemu klasowego, lecz w sumie jest leciutka i pełna humoru. Z biegiem czasu Tolkien przestał ją lubić ? nie została wydana za jego życia ze względu na bardzo wysokie koszty druku ilustracji ? i traktował ją wyłącznie jako prywatny żart; uznał, że dla jego reputacji będzie najlepiej, jeśli zostanie wydana pośmiertnie. Polskie wydanie ukazuje się po 26 latach od wydania brytyjskiego i stanowi dopełnienie znanych już polskiemu czytelnikowi opowieści, które Tolkien stworzył wyłącznie z myślą o dzieciach ? swoich trzech synach i córce Priscilli. Tekst: Agnieszka Sylwanowicz* * Filolog angielski, tłumacz i teoretyk literatury, znawczyni twórczości J.R.R. Tolkiena, autorka i tłumaczka wielu prac teoretycznych z tego zakresu.